Een deur maken van planken is goed te doen als je een beetje handig bent. Je zaagt planken op maat, verbindt ze stevig met dwarslatten en scharnieren, en hangt de deur op in de bestaande deuropening. Het resultaat is een stevige, op maat gemaakte deur die past bij jouw situatie, en je bespaart flink ten opzichte van een kant-en-klare deur.

Dit stappenplan gaat over het maken van een simpele plankendeur, ook wel een ledikantdeur of schuurdeur genoemd. Dat is het type waarbij verticale planken aan de voorkant worden samengehouden door horizontale of diagonale latten aan de achterkant. Het is een klassieke techniek die je met basisgereedschap thuis prima uitvoert.

Wat heb je nodig?

Kies voor stevig, recht hout. Vuren of grenen planken van 18 tot 22 millimeter dik werken goed. Voor een binnendeur kun je kiezen voor lichtere planken; voor een buitendeur of schuurdeur kies je zwaarder hout en gebruik je watervast lijm en roestvrij beslag.

Dit heb je nodig voor een standaard plankendeur:

  • Vurenhout planken (breedte 10 tot 15 cm, dikte 18 tot 22 mm)
  • Dwarslatten of diagonale lat voor versteviging
  • Houtlijm (watervast bij buitendeuren)
  • Schroeven of nagels (roestvrij staal voor buiten)
  • Twee of drie scharnieren, afhankelijk van de deurhoogte
  • Deurklink of grendel
  • Zaag, boormachine, schuurpapier, waterpas en meetlint

Zelf een deur maken van planken: het stappenplan

Stap 1: Meet de deuropening op. Meet de breedte en hoogte van de opening nauwkeurig. Houd aan alle zijden 2 tot 3 millimeter speling aan, zodat de deur soepel beweegt en niet klemt bij vochtige omstandigheden.

Stap 2: Zaag de planken op maat. Zaag alle verticale planken op exact dezelfde lengte (de hoogte van de deur min de speling). Leg ze naast elkaar tot je de gewenste breedte hebt. Controleer of de randen recht zijn; schuur ze zo nodig glad.

Stap 3: Leg de planken naast elkaar. Leg de planken op een vlakke ondergrond naast elkaar met de voorkant naar beneden. Lijn ze netjes uit, zodat de bovenkant en onderkant gelijk liggen. Gebruik een waterpas om te controleren of alles recht ligt.

Stap 4: Bevestig de dwarslatten. Schroef aan de bovenkant en onderkant een dwarslat aan de achterkant van de planken. Plaats een derde dwarslat in het midden. Gebruik houtlijm én schroeven voor een sterke verbinding. Zorg dat de latten niet buiten de breedte van de deur uitsteken.

Stap 5: Voeg een diagonale lat toe. Om krom trekken te voorkomen, schroef je een diagonale lat van hoek naar hoek aan de achterkant. Dit geeft de deur extra stijfheid. Begin in de hoek onder de scharnierkant en loop naar de hoek boven de slotkant.

Stap 6: Schuur en behandel het hout. Schuur de voorkant en zijkanten glad met schuurpapier (begin met korrel 80, eindig met korrel 120 of 180). Behandel het hout daarna met verf, beits of olie. Bij een buitendeur is twee lagen bescherming sterk aan te raden.

Stap 7: Hang de deur op. Schroef de scharnieren eerst aan de deur, daarna aan het kozijn. Gebruik een waterpas om te controleren of de deur recht hangt. Pas de speling aan waar nodig. Monteer daarna de klink of grendel.

Veelgemaakte fouten

Een van de meest voorkomende fouten is planken gebruiken die niet goed gedroogd zijn. Nat of halfdroog hout trekt krom zodra het uitdroogt, waardoor de deur gaat wringen. Koop altijd gedroogd hout bij een bouwmarkt of houthandel, en laat het een paar dagen in de ruimte liggen waar je het gaat gebruiken, zodat het kan acclimatiseren.

Een tweede valkuil is te weinig scharnieren. Bij een deur boven de 180 centimeter gebruik je minimaal drie scharnieren. Met maar twee scharnieren gaat de deur op den duur hangen en sluit hij niet meer goed.

Vergeet ook niet om de zijkanten van de planken goed te behandelen. Die zijn het meest kwetsbaar voor vocht, zeker bij een buitendeur. Als je de zijkanten onbehandeld laat, trekt de deur sneller krom.

Wanneer is dit slim, en wanneer niet?

Een deur maken van planken is slim als je een niet-standaard maat nodig hebt, een landelijke of rustieke uitstraling wilt, of gewoon wil besparen op kosten. Voor een schuur, bijgebouw, tuinhuis of industriële binnenkamer is het een uitstekende keuze.

Voor een voordeur of brandwerende deur is zelf planken zagen minder geschikt. Brandwerende deuren moeten voldoen aan strenge normen en zijn alleen als gecertificeerde kant-en-klare deuren verkrijgbaar. Kies in dat geval niet voor een zelfgemaakte plankendeur.

Met de juiste planken, wat geduld en dit stappenplan maak je een degelijke deur die er goed uitziet en jaren meegaat. De totale materiaalkosten voor een eenvoudige binnendeur liggen naar schatting rond de 30 tot 70 euro in 2025, afhankelijk van het hout en het beslag dat je kiest.