Wanneer ben je fiscaal partner is een vraag die vaak opkomt als je samenwoont of een relatie hebt. Voor de Belastingdienst is het soms handig of juist onhandig om fiscaal partners te zijn. Dit betekent dat jullie samen bepaalde keuzes mogen maken bij het invullen van de belastingaangifte. Maar het is niet altijd duidelijk wanneer je als fiscaal koppel telt voor de wet. Het gebruik van deze regel hangt af van verschillende situaties.
Wanneer ben je automatisch elkaars fiscaal partner
Een fiscaal partnerschap ontstaat vanzelf in twee gevallen. Als je getrouwd bent, ziet de Belastingdienst jullie automatisch als fiscaal partners. Dit geldt ook als je een geregistreerd partnerschap hebt afgesloten bij de gemeente. Je hoeft dan verder niets uit te leggen of extra stappen te zetten. Het maakt niet uit of je een huis deelt of aparte woningen hebt; het huwelijk of het geregistreerde partnerschap is voor de belasting de doorslaggevende reden.
Wat als je samenwoont maar niet getrouwd bent
Woon je samen maar ben je niet getrouwd en heb je geen geregistreerd partnerschap? Dan zijn er extra regels voordat je als fiscale partners wordt gezien. De eerste eis is dat jullie op hetzelfde adres wonen en allebei meerderjarig zijn. Daarna moet er nog iets van een gedeelde situatie zijn, zoals een gezamenlijk kind, een huur- of koophuis dat op beide namen staat, of samen een notarieel samenlevingscontract hebben. Je bent dus niet zomaar partners voor de belasting als je alleen samenwoont. Er moet altijd een duidelijke juridische of financiële band zijn.
Kleine lettertjes en bijzondere situaties
Er zijn ook minder bekende gevallen waarin je fiscaal partner van elkaar wordt. Heb je samen een kind erkend, dan telt dat ook als bewijs. Datzelfde geldt wanneer een van jullie de andere als pensioenpartner heeft aangemeld. Sommige mensen zijn automatisch fiscaal partner doordat ze een huis gezamenlijk kopen voordat ze getrouwd zijn. Ook als je beiden bent opgenomen in het pensioenreglement van elkaars werk als partner, ziet de Belastingdienst dit als bewijs van fiscale samenwerking. Verder moet je weten dat als je gedurende het jaar officieel samen gaat wonen of trouwt, je voor dat hele kalenderjaar meestal als partners wordt gezien. Dat kan invloed hebben op de aangifte van dat jaar.
Voordelen en nadelen van fiscaal partnerschap
Is het gunstig om fiscaal partner te zijn? Samen belastingaangifte doen kan voordelen opleveren. Je kunt bepaalde inkomens of aftrekposten verdelen. Stel dat de ene partner meer belasting betaalt dan de ander, dan kan het slim zijn om aftrekposten, zoals hypotheekrente of zorgkosten, toe te wijzen aan degene die het meeste verdient. Dat geeft soms meer voordeel. Toch kan het soms juist minder gunstig uitpakken, bijvoorbeeld als je alleenstaande ouder bent. Het hangt af van je persoonlijke situatie. Veel mensen gebruiken handige rekentools van de overheid om uit te vinden wat het in hun geval betekent.
Samen fiscaal partner worden: stappen en tips
Als je graag wilt dat jullie fiscaal partners zijn, kun je daar zelf iets aan doen. Sluit een samenlevingscontract af bij de notaris als je niet getrouwd bent. Zet als woningdelers allebei de naam op het huur- of koopcontract, of doe samen een grote aankoop zoals een huis. Regel ook dat je elkaars pensioenpartner wordt. Wil je geen partners voor de belasting zijn? Zorg dan juist dat er geen gezamenlijke verplichtingen zijn, zoals een huis of kind. Vaak loop je automatisch tegen de regels aan wanneer je samen serieus spullen deelt of voor elkaars welzijn zorgt via de wet.
Meest gestelde vragen over fiscaal partnerschap
-
Wie bepaalt of we fiscaal partners zijn?
De Belastingdienst bepaalt of mensen fiscaal partners zijn op basis van de regels en situaties, zoals trouwen, samenlevingscontracten of samen een huis kopen.
-
Kan ik kiezen of ik fiscaal partner ben?
Het is niet altijd mogelijk om te kiezen. Wanneer je aan de voorwaarden voldoet, word je automatisch als fiscaal partner gezien. Alleen door je situatie te veranderen (zoals het verbreken van een samenlevingscontract) kun je dit nog beïnvloeden.
-
Tellen ouders en kinderen ook als fiscale partners?
Ouders en kinderen zijn meestal geen fiscale partners, behalve in heel specifieke gevallen, zoals bij het gezamenlijk eigenaar zijn van een huis. Dit komt in de praktijk bijna nooit voor.
-
Kun je halverwege het jaar fiscaal partner worden?
Als je in de loop van het jaar voldoet aan de voorwaarden, bijvoorbeeld door trouwen, samen een huis te kopen of gezinsuitbreiding, ben je voor dat hele jaar elkaars fiscale partner.
-
Welke gevolgen heeft het als je uit elkaar gaat?
De gevolgen van het beëindigen van een fiscaal partnerschap zijn vaak direct merkbaar bij de belastingaangifte. Je moet dan sommige aftrekposten verdelen en je aangifte aanpassen aan je nieuwe situatie.
